Dit seizoen buigt het ensemble zich met 'Unpolished III / Branieschoppers' over de postmoderne erfenis van nieuwe muziek uit het Nederland van de jaren ’80. Werken van saxofonisten Paul Termos en Peter van Bergen verenigen elementen uit de gecomponeerde en geïmproviseerde hoek en leiden drie iconische miniaturen in van de baanbrekende, nog even opwindende Willem Breuker.

Dat muziek troostrijk en mooi moet zijn en de luisteraar een prettig gevoel zou moeten geven, is zeker niet van alle tijden. Ter demonstratie neemt Nieuw Amsterdams Peil ons mee naar eind twintigste eeuw. Of het nu hedendaagse muziek, pop of jazz was; muzikanten en componisten zochten destijds de grenzen op en weken af van gebaande paden. Muziekstijlen en mentaliteiten begonnen elkaar te beïnvloeden en daarbij gingen musici risico’s bepaald niet uit de weg.

Een van die baanbrekers was Willem Breuker. Zijn ongekende virtuositeit, brutaliteit en vitaliteit werd voor anderen een inspiratiebron. Ook saxofonisten als Paul Termos en Peter van Bergen begonnen zich te roeren. Unpolished III duikt in het repertoire van deze drie eigenzinnige spelers en componisten en brengt het ouderwets opwindende gevoel van die tijd weer terug naar de concertzaal.

De Factorseries van Peter van Bergen vormden het kernrepertoire van ensemble LOOS. Het grid van de composities wordt gevormd door een aantal korte gecomponeerde elementen genoteerd in een niet-vaste volgorde. Vitale, hoekige muziek waarin melodie, harmonie en ritme een absoluut gelijkwaardige rol hebben. In percussieve akkoorden van steeds wisselende lengte wordt het idioom bepaald samen met de tussenliggende stiltes. Het bepalen van de volgorde en de relatie met improvisaties van wisselende lengte gebeurt tijdens de uitvoering door de musici zelf: zij zijn dus zelf de zogenaamde factoren die uiteindelijk de compositie bepalen – niet de auteur van dienst. Het gevolg is een niemandsland tussen compositie en improvisatie waarin een bijzondere spanning optreedt tussen musici en hun publiek, musici onderling en – wie zal het zeggen? – publiek onderling? Het publiek is immers getuige van de creatie van een compositie, binnen de mogelijke structuren met de gecomponeerde elementen. Een spel op het scherpst van de snede.

De veel te vroeg overleden componist en saxofonist Paul Termos was vooral bekend om zijn no-nonsense stijl van componeren. Korte motieven, een gebroken drieklank, een simple octaaf: het waren altijd precies voldoende ingrediënten om er een boeiend stuk van te maken.

Willem Breuker schreef Reisefieber voor Johan van der Keukens film De weg naar het zuiden uit 1981. Duke Edward/ Misère is een door Ellington geïnspireerde klaagzang geschreven voor het theaterstuk Stroman en Trawanten door Freek de Jonge en het Willem Breuker Kollectief.